طلای ثامن
نوشته‌های تازه
ما را دنبال کنید
تلگرام

یکی از روشهای آبیاری قطره ای است که بیشتر برای کشت های ردیفی از جمله پنبه بکار می رود. در این استفاده (tape) روش آبیاری قطره ای، برای رساندن قطره آب به پای گیاه از نوار آبیاری قطره ای یا تیپ می شود. آبیاری قطره ای نواری، نوعی از لوله های قطره چکان دار با جداره نازک مختص آبیاری قطرهای بوده که اولین بار در دهه ۱۹۶۰ میلادی (حدود ۵۰ سال قبل) در ایالات متحده آمریکا تولید شده است
.نوار آبیاری از جنس پلی اتیلن می باشد و معمولاً هر کلاف آن چند صد متراست. نوار تیپ بر خلاف لوله پلی اتیلن سخت، به صورت تقریباً مسطح و بسیار نرم می باشد. در واقع نوارتیپ دارای جنسی نرم و انعطاف پذیر است که هنگام ورود آب به آن پر می شود و پس از پایان آبیاری،مجدداً نوار تیپ به صورت مسطح در می آید. در واقع نوار آبیاری کاملاً انطاف پذیر است. ضخامت دیواره میلی متر می باشد. از تیپ های ضخیم تر معمولاً برای ۰٫۱ تا ۰٫۶ نوار تیپ بسیار نازک است و معمولاً بین  آبیاری زیرسطحی گیاهان مختلف استفاده می شود. برای آبیاری زیر سطحی عمیق، استفاده از لوله های قطره چکان دار توصیه می شود. قطره های آب از طریق قطره چکانهای تعبیه شده بر روی نوار آبیاری خارج می گردد.

آبیاری تیپ

نوارهای آبیاری برای روش های مختلف آبیاری قطره ای (سطحی و زیرسطحی) و گیاهان مختلف، با تنوع بسیار زیادی از نظر ضخامت و فاصله بین قطره چکان ها یا درزها تولید می شوند. نوارهای آبیاری به دوصورت درزدار (زیپی) و پلاک دار تولید می شود. به قطره چکانهای روی نوار تیپ، پلاک نیز می گویند

در نوع درزدار همزمان با ساخت نوار تیپ، روزنه هایی جهت خروج آب ایجاد می شود. نوار تیپ آبیاریدرزدار قطره چکان ندارد و به جای آن مسیری زیگزاگ (زیپ مانند) روی آن وجود دارد که فشار آب را گرفته و قطره آب از طریق درز موجود در نوار تیپ خارج می شود

اما در پلاک دار، ابتدا قطره چکانها بصورت مجزا تولید شده و در زمان تولید نوار تیپ به آن اضافه می شود.نوار آبیاری پلاک دار دارای قطره چکان است

فاصله بین قطره چکان ها در آبیاری مختلف است و معمولاً بین ۱۰ تا ۶۰ سانتیمتر می باشد. اما پرمصرف ترین نوع آنها نوار آبیاری با ضخامت ۲۰۰ و ۱۵۰ میکرون با فواصل آبدهی ۱۰ ، ۲۰ ، ۳۰سانتیمتر میباشد معمولاً نوارهای آبیاری ایرانی از نوع درزدار و نوار های آبیاری خارجی از نوع پلاک دار می باشند. انواع نوار های آبیاری مورد استفاده شامل یورودریپ، رویال دریپ، سانستریم، گلدن، واترفال و تیپ های ایرانی با کیفیت می باشند

اجزای و نحوه کارکرد سیستم آبیاری قطره ای نواری

منبع آب، پمپ، فیلتر سیکلون، فیلتر شن، تانک کود، مرکز کنترل، فیلتر توری، لوله اصلی، لوله آبرسانی، نوار آبیاری

آب توسط پمپ از منبع آب به داخل شبکه پمپ شده و ضمن عبور از سیکلون، شن و مواد خارجی خیلی درشت آن ته نشین میشود و در فیلتر شن بقیه مواد جامد معلق در آب گرفته میشود. بخشی از آب وارد تانک کود شده با حل مقداری کود در آب این محلول از انتهای دیگر تانک خارج و مجدداً وارد جریان اصلی آب میگردد. آب پس از عبور از فیلترتوری یا دیسکی وارد لولههای توزیع کننده شده و مرکز کنترل این مجموعه را هماهنگ میکند. سپس از طریق روزنه ها یا قطره چکانهایی که روی نوار آبیاری نصب شده به پای بوته منتقل می شود. نوار به سادگی و به سرعت نصب می گردد و از کارایی بالایی برخوردار می باشد.این لوله به گونه ای طراحی شده است که روزنه های ورودی آب، لوله زیگزاکی کناری، نوار آبیاری، یک واحد منسجم را تشکیل می دهند. آب از روزنه های ورودی آب به داخل لوله زیگزاکی که برای پایین آوردن فشار خروجی آب پیش بینی شده است هدایت می شود. این روزنه ها خود به صورت یک صافی عمل کرده و از ورود ذرات معلق احتمالی موجود در آب به مجرای زیگزاک جلوگیری می نماید. یعنی در عمل هر قطره چکان بطور جداگانه دارای یک فیلتر و یک مجرای پایین آورنده فشار بوده که به صورت مستقل عمل کرده و در فشار مشخص دبی خروجی آن ثابت می باشد.

مزایای آبیاری قطره ای نواری:

۱-ارزانترین سیستم آبیاری قطره ای برای گیاهان ردیفی
۲ – صرفه جویی در مصرف آب، کود، سموم و انرژی
۳ – کاهش هزینه ها، فرسایش خاک، ضایعات محصول و نمک به هنگام شوری آب و در نهایت اقتصادی
بودن تولید
۴ -کنترل دقیق رطوبت عمومی مزرعه و میزان مصرف آب، کود و سموم
۵ – قیمت مناسب، نصب و جمع آوری سریع و آسان
۶- رشد و رسیدن یکنواخت و افزایش عملکرد و کیفیت محصول
۷ – مدیریت دقیق شوری آب و خاک
۸ – بهبود کیفیت و تهویه خاک و عدم ایجاد سله و روان آب
۹- استفاده بهینه از سطح زیر کشت
۱۰- استفاده با فشار بسیار پائین (دامنه فشاری بین ۳ تا ۱۰ متر)
۱۱- قابلیت کاربرد برای سیستم های کم فشار ثقلی (بدون استفاده از پمپ)
۱۲- عدم رسوب گیری به دلیل طراحی ویژه روزنه های ورودی آب و کانال زیگزاک هدایت کننده

معایب آبیاری قطره ای نواری

۱- هزینه اولیه زیاد
۲ – نیاز به آموزش برای استفاده از سیستم
۳ – هزینه سالیانه
۴ – احتمال جویدگی اتصالات توسط جوندگان
۵ – گرفتگی قطره چکان

موارد کاربرد آبیاری قطره ای نواری

۱- گیاهان صنعتی: چغندر، نیشکر، ذرت ، پنبه، آفتابگردان، سویا، کلزا و …
۲ – مزارع: جالیزی، صیفیجات، سبزیجات، سیبزمینی، پیاز، غلات و …
۳ – باغات: میوه، مرکبات، تاکستان، چای، جنگلکاری، نهالکاری و …
۴ – گلخانه: معمولی و هیدروپونیک (کشت بدون خاک)
۵ – گلکاری: مزارع گل، فضای سبز و …

روش های نصب نوارهای آبیاری

نوارهای آبیاری تیپ یکی از حساسترین و مهمترین بخش های آبیاری می باشند. زیرا عدم کارکرد درست این محصولات باعث وارد آمدن خسارات فراوانی به گیاهان و کشاورزان می شود. نگهداری، حمل و نقل، انبارداری و نصب و محافظت از این نوارها بسیار مهم می باشد. این نوارها به خاطر ضخامت و قطر کم منافظ خروجی آبشان نسبت به فشارها و تنشهای محیطی همچون کشیدگی در موقع حمل و یا نصب، اشیا برنده و نور آفتاب بسیار حساس می باشند.
نصب نوارهای آبیاری به دو روش دستی و مکانیزه امکان پذیر می باشد. در هر حال نباید تحت هیچ شرایطی نوار بر روی زمین کشیده شده و یا تحت نیروی کشش پهن شود. به همین خاطر کلاف نوار باید روی دستگاه ساده ای که محور آن از دو طرف در دو بلبرینگ قرار گرفته و به راحتی می چرخد، قرار گیرد و توسط دست یا بصورت مکانیزه نصب گردد. از نصب قرقره در کنار مزرعه و کشیدن نوار توسط کارگر در طول مزرعه جدا خودداری شود. زیرا این کار باعث خراشیدگی و کاهش عمر نوار می گردد.
در صورت نصب نوار به روش مکانیزه الزاما باید از سیستم های استاندارد پهن کردن نوار استفاده شود.بطوری که در تمام مسیر لوله هدایت نوار از کلاف تا روی زمین (شامل محل ورود و خروج نوار از لوله وسطح داخلی لوله) هیچگونه تماس با سطوح تیز، برنده و ساینده که موجب پارگی و آسیب نوار می شود وجود نداشته باشد. قبل از نصب نوار به لوله، خطوط اصلی و نیمه اصلی و فرعی شستشو داده شود

کارهایی که در آبیاری قطره ای نواری نباید انجام داد

۱- از آبهای خیلی سخت و شور استفاده نکنید.
۲ – مواظب آلودگی ها و اندازه ذرات معلق آب باشید.
۳ – نوار بصورت مستقیم نصب شود نه زاویه دار(بصورت شکستگی).
۴ – نوار تیپ را بر روی شیبهای بالای ۲ درصد نصب نکنید. در این گونه اراضی نوار در جهت عمود بر شیب نصب شود.
۵ – نیاز آبی گیاه را کم برآورد نکنید.
۶ – در پایان عملیات تزریق کود و سم، آب را سریع قطع نکنید. زمانی برای شستشو در نظر بگیرید.
 ۷ – مواظب فشار آب باشید. حداقل فشار کاری ۰٫۴ اتمسفر و حداکثر فشار کاری ۱ اتمسفر برای نوار آبیاری تیپ می باشد
۸ – نوار تیپ را در پایان فصل کشت به حال خود رها نکرده و از زیر خاک خشک جمع نکنید

 
 
منبع :

سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی

شما می توانید با پر کردن فرم زیر اقدام به انتشار مطلب به نام خود کنید و به معرفی خود بپردازید

ارسال نظر